Po torach przez granicę: podróż w czasy podzielonego Górnego Śląska

W minioną sobotę, 19 września 2026 roku, na stacji Bytom Karb Wąskotorowy odbyło się wydarzenie „Po torach przez granicę”, przygotowane przez Stowarzyszenie Górnośląskich Kolei Wąskotorowych.

„Po torach przez granicę” miało formę fabularnego widowiska historycznego, które przenosiło pasażerów do okresu międzywojennego, gdy Górny Śląsk rozdzielała granica polsko-niemiecka. Inicjatywę zorganizowano w ramach podwójnego jubileuszu Górnośląskich Kolei Wąskotorowych: 173. rocznicy istnienia tej najstarszej nieprzerwanie czynnej kolei wąskotorowej na świecie oraz 60. urodzin lokomotywy Lyd1-309.

Uczestnicy wyruszali w trasę historycznym składem prowadzonym przez parowóz „Ryś”, ucharakteryzowany na styl przedwojenny. Przejazd nawiązywał do realiów czasu, gdy region był podzielony między Polskę a Niemcy (Republikę Weimarską), a jednym z kluczowych punktów programu była inscenizacja kontroli granicznej.

Główne działania na „granicy” prowadzili rekonstruktorzy historyczni, odtwarzając m.in. utarczkę służb celnych z przemytnikami. Dodatkowym elementem była poranna, autentyczna wizyta funkcjonariuszy Śląskiego Oddziału Straży Granicznej z Placówki Straży Granicznej w Częstochowie, którzy pojawili się na zrekonstruowanym punkcie granicznym.

Czytaj równieżTragiczne zdarzenie na stacji paliw w Miedźnie. Nie żyje mężczyzna

Scenę kontroli ulokowano na skraju lasu Dąbrowa Miejska, w miejscu, gdzie tory przekraczają potok Segiet — dawną granicę państwową. Pociąg zatrzymywał się tam cztery razy w ciągu dnia. Pasażerowie okazywali stylizowane karty cyrkulacyjne i odpowiadali na pytania dotyczące kontrabandy, a rekonstruktorzy w mundurach policji Republiki Weimarskiej wyciągali z wagonów ukrytych przemytników i przeprowadzali rewizje.

Po powrocie na stację Bytom Karb Wąskotorowy przewodnicy oprowadzali gości po terenie stacji, przybliżając realia dawnego transportu.

W niedzielę obchody przeniosły się w całości na stację. W programie znalazły się m.in. zwiedzanie Izby Tradycji, przejazdy ręczną drezyną, testowanie symulatora elektrycznego zespołu trakcyjnego EN57 oraz lekcja prowadzenia lokomotywy Wls75 pod okiem instruktora.

red
źródło: Śląski Oddział Straży Granicznej